.jpg)
Bij ZINZIZ geloven we dat organisaties, teams en samenwerkingsverbanden tot duurzamere oplossingen komen wanneer zij die oplossingen niet vóór, maar mét elkaar ontwikkelen. Participatief actieonderzoek is voor ons dan ook veel meer dan het verzamelen van perspectieven of het ophalen van ervaringen. Het is een manier van werken waarin betrokkenen gezamenlijk onderzoeken wat er in de praktijk gebeurt, wat dat betekent en wat dat vraagt van beleid, samenwerking en uitvoering.
Als onderzoekers bewegen we ons midden in die praktijk. We halen niet alleen inzichten op, maar onderzoeken samen met professionals, beleidsmakers en inwoners wat zichtbaar wordt wanneer verschillende werkelijkheden elkaar ontmoeten. Daarbij gaat het niet alleen om systemen, processen en structuren, maar juist ook om de dagelijkse ervaringen, waarden en verwachtingen van de mensen om wie het uiteindelijk draait.
Juist in het spanningsveld tussen systeemwereld en leefwereld ontstaat vaak wrijving: het verschil tussen wat bedoeld is en wat ervaren wordt. Dat contrast kan ongemakkelijk zijn, maar is zelden betekenisloos. Integendeel. Het is vaak precies de plek waar zichtbaar wordt wat aandacht vraagt en waar ruimte ontstaat om te leren.
Wanneer verschillende perspectieven samenkomen, ontstaat niet automatisch overeenstemming. Soms schuren belangen, verwachtingen of aannames. In veel maatschappelijke vraagstukken zien we dat wat het systeem vraagt (regels, richtlijnen, doelen en verantwoording) niet altijd vanzelfsprekend aansluit bij wat in de dagelijkse praktijk nodig is: menselijkheid, maatwerk en relationele afstemming.
Door die verschillen niet te dempen maar zorgvuldig te onderzoeken, wordt zichtbaar waar beleid en praktijk elkaar versterken en waar zij elkaar (soms onbedoeld) in de weg zitten. Die momenten van spanning zijn geen teken dat het misgaat, maar een uitnodiging om preciezer te kijken. Wat gebeurt hier eigenlijk? Wat zegt dit over onze manier van werken? En wat vraagt dit van ons, ieder vanuit de eigen rol?
In onze projecten creëren we daarom ruimte voor dialoog waarin twijfel, verschil en ongemak uitgesproken mogen worden. Niet om tegenstellingen te vergroten, maar om gezamenlijk te begrijpen wat er speelt. Wanneer betrokkenen ervaren dat hun perspectief er werkelijk toe doet, groeit het eigenaarschap om samen stappen te zetten.
Participatief actieonderzoek is daarmee voor ons een proces van verbinding, reflectie en actie. Door samen te onderzoeken wat er schuurt en waarom dat zo is, ontstaat niet alleen inzicht, maar ook beweging. Verandering wordt geen abstract doel of externe opdracht, maar een proces dat van binnenuit groeit.
Dat vraagt om gelijkwaardigheid en nieuwsgierigheid als basis. Beleidsmaker, professional, inwoner of onderzoeker: ieder perspectief draagt iets wezenlijks bij. Het vraagt ook dat we bereid zijn onze eigen aannames te bevragen en stil te staan bij wat we misschien als vanzelfsprekend beschouwen.
Juist door het ongemak niet uit de weg te gaan, maar samen te onderzoeken wat het ons te zeggen heeft, kunnen patronen zichtbaar worden en ontstaat ruimte voor duurzame verbetering.
Benieuwd hoe wij participatief actieonderzoek in de praktijk vormgeven binnen het sociaal domein? Op onze projectpagina vind je meer informatie over onze aanpak en voorbeelden van projecten waarin deze manier van werken concreet gestalte krijgt. Uiteraard denken we ook graag mee over wat dit voor jouw organisatie kan betekenen.